Ngày Đất Thế giới 2025: “Đất khỏe mạnh cho các thành phố khỏe mạnh”

Ngày Đất Thế giới 2025: “Đất khỏe mạnh cho các thành phố khỏe mạnh”

Ngày Đất Thế giới (World Soil Day) được tổ chức vào ngày 5/12 hàng năm nhằm thu hút sự chú ý vào tầm quan trọng của đất khỏe mạnh và thúc đẩy việc quản lý bền vững tài nguyên đất. Chủ đề Ngày Đất Thế giới năm 2025 là “Đất khỏe mạnh cho các thành phố khỏe mạnh” (Healthy Soils for Healthy Cities), tập trung vào vai trò của đất ở các thành phố và những thách thức do việc bịt kín mặt đất và đô thị hóa đặt ra. Sự kiện này kêu gọi các nhà hoạch định chính sách, nhà khoa học, lãnh đạo thành phố, xã hội dân sự và người dân trên toàn thế giới cùng xem xét lại không gian đô thị từ gốc rễ, để xây dựng những thành phố xanh hơn, phục hồi tốt hơn và khỏe mạnh hơn.

Đất qua những con số

95% thực phẩm của chúng ta có nguồn gốc từ đất.

33% đất đang bị thoái hóa.

• Phải mất tới 1.000 năm mới tạo ra được 2-3 cm đất.

• Đất cung cấp 15 trong số 18 nguyên tố hóa học tự nhiên cần thiết cho cây trồng.

• Trong một thìa đất có các sinh vật sống nhiều hơn cả số người trên Trái Đất.

2 tỷ người trên toàn thế giới đang bị thiếu vi chất dinh dưỡng, được gọi là nạn đói tiềm ẩn.

• Có thể sản xuất thêm tới 58% lương thực thông qua việc quản lý đất bền vững.

• Đất là nơi sinh sống của gần 59% các loài trên Trái Đất.

Các thông điệp từ Ngày Đất Thế giới 2025

Đất khỏe mạnh là chìa khóa cho những thành phố mát mẻ hơn, xanh hơn, an toàn hơn và lành mạnh hơn

Đất đô thị bị bít kín sẽ giữ nhiệt, làm trầm trọng thêm tình trạng lũ lụt và làm tăng nhu cầu năng lượng để làm mát không khí. Với 2/3 dân số dự kiến sẽ sống ở các thành phố vào năm 2050, đất đô thị khỏe mạnh và thảm thực vật đa dạng đóng vai trò thiết yếu trong việc làm mát thành phố, lưu trữ carbon, hấp thụ nước, hỗ trợ đa dạng sinh học và cải thiện khả năng phục hồi khí hậu.

Đất sống làm cho các thành phố có khả năng phục hồi tốt hơn

Việc bịt kín, ô nhiễm và phân mảnh đất đô thị đang ảnh hưởng đến năng suất và đa dạng sinh học của đất, nơi sinh sống của gần 59% các loài trên Trái Đất. Việc bảo vệ đất sống giúp duy trì năng suất đất, tuần hoàn chất dinh dưỡng, lọc nước và các loài thụ phấn, đồng thời hỗ trợ không gian xanh và tăng cường khả năng phục hồi trong môi trường đô thị.

Việc phục hồi đất đô thị làm cho các thành phố xanh hơn và lành mạnh hơn

Giao thông, công nghiệp, nước thải chưa qua xử lý và chất thải rắn dẫn đến ô nhiễm đất ở khu vực đô thị và ven đô, đe dọa đến môi trường và sức khỏe của người dân.
Việc nhận diện, quản lý và phục hồi các loại đất này có thể ngăn ngừa và giảm thiểu các bệnh tật như ung thư và hỗ trợ nông nghiệp và thực phẩm, vườn và không gian xanh an toàn ở đô thị và ven đô.

Sự mở rộng đô thị đang tiêu tốn đất đai màu mỡ ở vùng ven đô

Đến năm 2030, quá trình mở rộng đô thị có thể chuyển đổi tới 2,4% diện tích đất canh tác toàn cầu, phần lớn là đất đai màu mỡ ven đô, có khả năng đe dọa 3–4% sản lượng lương thực toàn cầu. Quá trình mở rộng đô thị dự kiến sẽ diễn ra trên đất canh tác có năng suất cao hơn 1,77 lần so với mức trung bình toàn cầu.
Việc bảo vệ các vùng đất canh tác này thông qua quy hoạch tích hợp sử dụng đất và đô thị, ranh giới tăng trưởng, phát triển đô thị nén và tích hợp hệ thống thực phẩm nông nghiệp là rất quan trọng để bảo vệ đất, đảm bảo lương thực và xây dựng các thành phố bền vững.

Duy trì sức khỏe đất trong nông nghiệp đô thị và ven đô hỗ trợ các hệ thống nông nghiệp thực phẩm bền vững

Thực hành nông nghiệp đô thị trên đất được quản lý tốt và lành mạnh sẽ hỗ trợ an ninh lương thực, dinh dưỡng và sinh kế, sản xuất tới 10% rau, đậu và củ toàn cầu và là một phần không thể thiếu của hệ thống kinh tế xã hội, sinh thái đô thị và Một sức khỏe.

Thành phố xanh cải thiện sức khỏe và phúc lợi

Không gian xanh lành mạnh và được quản lý tốt không chỉ cung cấp không gian giải trí mà còn hỗ trợ sức khỏe và tinh thần của con người, vì việc tiếp xúc với đất sống và hệ vi sinh vật trong đất giúp thúc đẩy sự phát triển hệ thống miễn dịch, đặc biệt là ở trẻ em.

Chất thải hữu cơ đô thị có thể được biến thành tài sản quý của đất

Quản lý chất thải là một vấn đề lớn ở các thành phố, nơi tạo ra khoảng 70% chất thải đô thị toàn cầu chưá các phế phẩm nông nghiệp, chất thải hữu cơ và khoảng 20% thực phẩm thải. Khi được xử lý an toàn thành mùn hữu cơ, than sinh học, loại chất thải này có thể trả lại chất dinh dưỡng cho đất đô thị, hỗ trợ canh tác và không gian xanh, đồng thời biến các thành phố thành đồng minh của khí hậu.

Đất đô thị là cơ sở hạ tầng tiềm ẩn của các thành phố

Việc thiếu nhận thức về những lợi ích mà đất đô thị khỏe mạnh mang lại khiến các thành phố dễ bị tổn thương hơn trước lũ lụt, nắng nóng và ô nhiễm. Đầu tư vào đất khỏe mạnh là một cách tiết kiệm chi phí, bảo vệ sức khỏe và củng cố hệ thống đô thị.

Đất ở vùng nông thôn nuôi sống dân cư thành thị

Hơn 80% lương thực trên thế giới đến từ các nông hộ, trang trại gia đình – những người phụ thuộc vào đất đai khỏe mạnh. Với 2/3 dân số dự kiến sẽ sống ở các thành phố vào năm 2050, đất đai ở vùng nông thôn vẫn đóng vai trò thiết yếu trong việc nuôi sống dân cư thành thị, duy trì sinh kế của nông dân và củng cố an ninh lương thực toàn cầu.

Đất là lá chắn ẩn mình bảo vệ thành phố

Đất khỏe mạnh âm thầm bảo vệ thành phố khỏi lũ lụt, lở đất và xói mòn. Bằng cách giữ lại hàng chục mm nước mưa trong vùng rễ cây, đất được quản lý tốt đóng vai trò là một giải pháp dựa trên hệ sinh thái giúp giảm dòng chảy, ngăn ngừa xói mòn, giảm thiểu rủi ro thiên tai cho cơ sở hạ tầng đô thị và tăng cường khả năng phục hồi trước biến đổi khí hậu.

Nguồn: https://www.fao.org/world-soil-day/en 

Loading