ISO 14060 – tiêu chuẩn đang được xây dựng để trở thành một “ngôn ngữ chung” cho mục tiêu net zero

ISO 14060 – tiêu chuẩn đang được xây dựng để trở thành một “ngôn ngữ chung” cho mục tiêu net zero

Hơn 130 quốc gia đã cam kết đạt mục tiêu net zero (phát thải ròng bằng không), 78% GDP toàn cầu nằm trong phạm vi mục tiêu net zero ở cấp quốc gia. Động lực hướng tới mục tiêu net zero đang ngày càng mạnh mẽ trên toàn cầu. Hệ thống các khuôn khổ, sáng kiến và phương pháp luận đã định hình hành động ứng phó biến đổi khí hậu của doanh nghiệp trong thập kỷ qua. Tuy nhiên nó cũng tạo ra sự phân mảnh, nhiều chương trình chứng nhận khác nhau, các yêu cầu mâu thuẫn và định nghĩa chồng chéo… Nói cách khác, sự hiểu biết toàn cầu về ý nghĩa thực sự của “net zero” còn rời rạc, chưa thống nhất, gây cản trở quá trình chuyển đổi. Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc tế (ISO) đang xây dựng một tiêu chuẩn quốc tế đầu tiên cho “Các tổ chức hướng đến mục tiêu Net zero” (ISO 14060 – Net Zero Aligned Organizations Standard).

Một tiêu chuẩn toàn cầu mới cho mục tiêu net zero

Sự phân mảnh gây tốn kém và làm xói mòn lòng tin. Đó là lý do tại sao những hoạt động diễn ra trong Tuần lễ Hành động vì Khí hậu London cuối tháng 6/2026 lại có ý nghĩa quan trọng. Năm nay, ISO đã mang đến một thông tin quan trọng: ngày 17/6/2026, ISO đã chính thức khởi động tham vấn công khai về tiêu chuẩn ISO 14060 – tiêu chuẩn quốc tế đầu tiên trên thế giới có thể được kiểm chứng độc lập dành cho các tổ chức hướng tới mục tiêu net zero. Tiêu chuẩn này đã được xây dựng trong gần hai năm thông qua một trong những nhóm làm việc quốc tế lớn nhất trong lịch sử của ISO, với sự tham gia của hàng trăm chuyên gia từ doanh nghiệp, chính phủ, giới học thuật và xã hội dân sự tại hơn 170 quốc gia.

ISO 14060, tiêu chuẩn chung về net zero là gì?

Tiêu chuẩn ISO 14060 ra đời đúng vào thời điểm thị trường cần nhất. Nó cung cấp một khuôn khổ nhất quán toàn cầu để giúp các tổ chức phát triển các kế hoạch chuyển đổi net zero đáng tin cậy và toàn diện.

Điều đó rất quan trọng bởi vì một kế hoạch chuyển đổi đáng tin cậy về cơ bản là một công cụ kinh doanh. Nó mang lại cho tổ chức sự rõ ràng về định hướng chiến lược, điều chỉnh mô hình kinh doanh phù hợp với thực tế của quá trình chuyển đổi kinh tế toàn cầu và trang bị cho tổ chức khả năng quản lý những thách thức sắp tới: gián đoạn chuỗi cung ứng, những cú sốc về an ninh năng lượng, kỳ vọng ngày càng cao của nhà đầu tư và những thay đổi về luật pháp. Việc có một tiêu chuẩn chung làm cơ sở cho tất cả những điều này sẽ cải thiện hiệu quả và khả năng tương tác.

Tiêu chuẩn này được thiết kế để dễ tiếp cận và thích ứng trên nhiều lĩnh vực, quy mô và khu vực địa lý. Một tiêu chuẩn được quốc tế nhất trí, phát triển thông qua sự đồng thuận của hơn 170 quốc gia, cung cấp nền tảng ổn định, có khả năng tương tác mà các nhà quản lý quốc gia và khu vực rất cần. Các yêu cầu lập kế hoạch chuyển đổi CSRD của EU, tham vọng phù hợp với ISSB của FCA của Anh và các khuôn khổ như Nhóm đặc nhiệm Kế hoạch Chuyển đổi đều hướng đến cùng một mục tiêu. ISO 14060 cung cấp nền tảng chung cho phép những nỗ lực đó gắn kết thay vì đi khác hướng.

Sự thay đổi lâu dài hiếm khi đến từ một sáng kiến ​​đơn lẻ hay một tuyên bố chính sách. Nó xảy ra khi hành động tự nguyện, sự phối hợp, các tiêu chuẩn và quy định bắt đầu củng cố lẫn nhau. Tiêu chuẩn này chính là điểm giao nhau của chuỗi đó.

Tiêu chuẩn ISO 14060 được xây dựng trực tiếp dựa trên Hướng dẫn về Net Zero của ISO, được công bố tại COP27 năm 2022, với sự tham gia của hơn 1.200 chuyên gia từ hơn 100 quốc gia. Những hướng dẫn đó đã lần đầu tiên đưa các thực hành tốt nhất về net zero vào hệ thống tiêu chuẩn quốc tế. Tiêu chuẩn này hiện tiến thêm một bước nữa: chuyển đổi các thực hành tốt nhất đó thành một thứ có thể được kiểm chứng độc lập, có khả năng mở rộng và được các thị trường cũng như các chính phủ công nhận.

Do vậy, việc mở cuộc tham vấn về tiêu chuẩn ISO 14060 trước Tuần lễ Hành động vì Khí hậu London lại có ý nghĩa rất quan trọng. Hai năm trước, tại sự kiện tương tự vào năm 2024, ISO đã chính thức công bố bắt đầu công việc này. Giờ đây, chương tiếp theo lại quay trở lại diễn đàn quen thuộc – nơi mà sự cấp bách của hành động vì khí hậu được cảm nhận một cách sâu sắc và nơi tập hợp những người cần công cụ này nhất.

Xây dựng sự đồng thuận về các tiêu chuẩn chung

Tham vấn là yếu tố then chốt cho sự thành công của bất kỳ tiêu chuẩn chung nào. Các tiêu chuẩn phản ánh sự đồng thuận của những người tham gia định hình chúng, và quá trình chuyển đổi phản ánh tham vọng của những người cam kết thực hiện. Không có tiêu chuẩn nào thành công nếu thiếu sự tham gia rộng rãi. Thời gian tham vấn công khai kéo dài 12 tuần hiện đã được mở, và ISO đang gửi lời mời trực tiếp đến các doanh nghiệp, chính phủ, nhà nghiên cứu và các tổ chức xã hội dân sự, dù ở bất cứ đâu trên thế giới, để tham gia. Mọi người có thể liên hệ với cơ quan tiêu chuẩn quốc gia của nước mình qua để có thêm thông tin.

Khoảng cách giữa tham vọng đạt mục tiêu net zero và hành động thực tế đạt mục tiêu này từ lâu đã là một khoảng cách về độ tin cậy. Tiêu chuẩn ISO 14060 sẽ không tự mình thu hẹp khoảng cách này. Nhưng nó đặt nền tảng cho một khuôn khổ được thống nhất toàn cầu và có thể kiểm chứng độc lập để thu hẹp khoảng cách đó. Đó chính xác là loại quy tắc nền tảng ổn định mà thị trường đang mong muốn.

Nguồn:

https://www.weforum.org/stories/energy-transition/net-zero-needs-a-common-language-international-standards-cdp/

https://www.iso.org/news/2026/06/standard-for-net-zero-alignment

Loading