1. Khai trương sàn giao dịch carbon đầu tiên ở Việt Nam
Ngày 29/6/2026, Việt Nam chính thức khai trương sàn giao dịch carbon trong nước. Đây là sự kiện đánh dấu bước tiến quan trọng trong quá trình hình thành và phát triển thị trường carbon tại Việt Nam.
Hệ thống giao dịch của Sàn giao dịch carbon trong nước đặt tại Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) với mã hạn ngạch VN2025. Theo lộ trình hiện nay, hàng hóa giao dịch gồm hai loại: Hạn ngạch phát thải khí nhà kính và Tín chỉ carbon.
Hệ thống thành viên gồm 6 công ty chứng khoán thành viên đầu tiên đáp ứng các điều kiện tham gia thị trường và hơn 100 cơ sở phát thải thuộc danh mục phân bổ hạn ngạch phát thải khí nhà kính. HNX sẽ tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền quảng bá, khuyến khích doanh nghiệp phát thải tham gia thị trường cũng như các tổ chức quan tâm đến tín chỉ carbon tiếp cận loại hình giao dịch mới.
Theo Nghị định số 29/2026/NĐ-CP ngày 19/01/2026, trong giai đoạn tổ chức vận hành thí điểm đến hết ngày 31/12/2028, sẽ không thu tiền cung cấp dịch vụ trên sàn giao dịch carbon trong nước đối với các doanh nghiệp tham gia.
| Thời hạn giao dịch Sàn giao dịch carbon trong nước được tính từ ngày đầu tiên 29/06/2026 đến ngày cuối cùng 24/12/2027 với tổng số 511.473.846 hạn ngạch phân bổ với giá chào bán thấp nhất 135.000 đồng. Trong buổi sáng sau khi chính thức đi vào vận hành, tổng giá trị giao dịch đạt hơn 100 triệu đồng. |
| Có thể hình dung, một nhà máy xi măng được nhà nước phân bổ hạn ngạch phát thải khí nhà kính (quyền phát thải) 100.000 tấn CO₂ tương đương trong một năm. Nếu doanh nghiệp đầu tư công nghệ mới, sử dụng nhiên liệu sạch và chỉ phát thải 90.000 tấn, phần hạn ngạch còn thừa (10.000 tấn) có thể trở thành hàng hóa để bán cho doanh nghiệp khác.
Trong khi đó, tín chỉ carbon được hình thành từ các dự án tạo ra lượng giảm hoặc hấp thụ phát thải bổ sung. Chẳng hạn, một dự án trồng và phục hồi rừng được cơ quan có thẩm quyền hoặc tiêu chuẩn quốc tế xác nhận đã hấp thụ thêm 50.000 tấn CO₂ so với thời điểm chưa có dự án. Khi được thẩm định và cấp chứng nhận, dự án sẽ được phát hành 50.000 tín chỉ carbon và có thể bán cho các doanh nghiệp có nhu cầu bù trừ phát thải. |
Trước đó, Chính phủ đã phê duyệt tổng hạn ngạch phát thải thí điểm năm 2025-2026 và Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã phân bố hạn ngạch thí điểm này cho 110 cơ sở:
– Quyết định số 699/QĐ-BNNMT ngày 27/02/2026 thí điểm phân bổ hạn ngạch phát thải khí nhà kính cho năm 2025 và năm 2026 (thí điểm phân bố hạn ngạch cho 34 nhà máy nhiệt điện, 25 cơ sở sản xuất sắt thép và 51 cơ sở sản xuất xi măng).
Xem thêm tin tức về sàn giao dịch carbon tại đây và tại đây:
2. Danh sách các lĩnh vực và cơ sở phát thải phải kiểm kê khí nhà kính (cập nhật 2026)
Ngày 10/8/2026, Thủ tướng Chính phủ đã ký Quyết định số 42/2026/QĐ-TTg ban hành danh mục lĩnh vực, cơ sở phát thải khí nhà kính phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính (cập nhật) – thay thế cho Quyết định số 13/2024/QĐ-TTg.
Theo đó, cả nước có 2441 cơ sở phải kiểm kê khí nhà kính (tăng so với 2166 cơ sở năm 2024), gồm 1916 cơ sở thuộc lĩnh vực công thương, 53 cơ sở thuộc lĩnh vực giao thông vận tải, 411 cơ sở thuộc lĩnh vực xây dựng và 61 cơ sở thuộc lĩnh vực môi trường.
Bảng so sánh số cơ sở phải kiểm kê trên cả nước và ở thành phố Huế năm 2024 và 2026:
| Lĩnh vực | Cả nước | Thành phố Huế | ||
| 2024 | 2026 | 2024 | 2026 | |
| Công thương | 1805 | 1916 | 22 | 24 |
| Giao thông vận tải | 75 | 53 | 2 | 0 |
| Xây dựng | 229 | 411 | 14 | 14 |
| Môi trường | 57 | 61 | 2 | 1 |
| Tổng số: | 2166 | 2441 | 40 | 39 |
Thông tin chi tiết về Quyết định 42/2026/QĐ-TTg xem tại đây.
3. GHG Protocol và ISO bắt tay nhau hợp nhất tiêu chuẩn kiểm kê khí nhà kính
Ngày 29/7/2026, tổ chức GHP Protocol (GHGP) đã ra thông cáo báo chí về các cập nhật quan trọng liên quan đến phát triển tiêu chuẩn, trong đó cho biết GHGP và Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc tế (ISO) sẽ hợp tác trong việc hợp nhất các tiêu chuẩn kế toán carbon cấp doanh nghiệp của họ thành một tiêu chuẩn toàn cầu duy nhất và hài hòa.
Sau khi tham vấn với các đối tác và các bên liên quan chủ chốt, hai tổ chức đang điều chỉnh các chương trình phát triển tiêu chuẩn của mình xoay quanh một mục tiêu chung: công bố một tiêu chuẩn doanh nghiệp duy nhất, mang thương hiệu chung.
Dự thảo hợp nhất dự kiến sẽ được tham vấn công khai vào quý 2 năm 2027 và hoàn thiện tiêu chuẩn sửa đổi vào quý 4 năm 2028.
Việc hợp nhất này kết hợp các tiêu chuẩn Phạm vi 1, Phạm vi 2, Phạm vi 3 và Hành động và công cụ thị trường (AMI) của GHGP với tiêu chuẩn ISO 14064-1, mang lại sự tích hợp và sử dụng hiệu quả hơn cho các doanh nghiệp và người dùng khác, cũng như sự tham gia có ý nghĩa hơn của các bên liên quan thông qua một quy trình tham vấn công khai phối hợp duy nhất. Bên cạnh những lợi ích về mặt kỹ thuật, việc hợp nhất hai tiêu chuẩn kế toán carbon được sử dụng rộng rãi nhất sẽ mở khóa nguồn đầu tư lớn hơn để đẩy nhanh quá trình khử carbon toàn cầu.
Hành động này là một cột mốc quan trọng được nêu trong Chương trình hành động COP30 , nhằm thúc đẩy GHGP và ISO hướng tới việc hài hòa các tiêu chuẩn kế toán khí nhà kính toàn cầu.
| Có gì thay đổi khi hợp nhất các tiêu chuẩn của GHGP và ISO?
➔ Trong nhiều năm qua, các nhóm phụ trách về phát triển bền vững doanh nghiệp đã phải xoay xở với hai bộ quy tắc riêng biệt: GHGP (dành cho việc báo cáo linh hoạt của doanh nghiệp) và ISO 14064-1 (dành cho chứng nhận kiểm toán chính thức). ➔ Giờ đây, ISO và GHGP đã chính thức hợp tác để kết hợp các khuôn khổ của họ thành một tiêu chuẩn kế toán khí thải toàn cầu duy nhất dành cho doanh nghiệp. Tại sao việc hợp nhất này quan trọng đối với doanh nghiệp? ➔ Giảm bớt trở ngại trong quy trình kiểm toán và tuân thủ: hạn chế việc phải chuyển đổi dữ liệu giữa định dạng GHGP và ISO để đáp ứng yêu cầu của các bên mua, nhà đầu tư hoặc đơn vị kiểm định quốc tế khác nhau. ➔ Xây dựng nền tảng báo cáo doanh nghiệp minh bạch và thống nhất hơn: sử dụng chung một ngôn ngữ kiểm kê xuyên suốt các hệ thống như CDP, ISSB/IFRS S2 và các quy trình đảm bảo chính thức. ➔ Rà soát dữ liệu từ sớm: việc kiểm tra quy trình báo cáo khí thải ngay từ bây giờ sẽ giúp đội ngũ của bạn tránh được những rắc rối lớn trong tương lai. |
Xem thông tin chi tiết về việc hợp nhất tiêu chuẩn tại đây.
